Martwe lwy

To jest taki doskonale opracowany system narracyjny powieści, w którym te kulawe konie, niczym metalowe kulki w klasycznym wolnostojącym pinballu, są jednocześnie wystrzeliwane, a każda leci w inną stronę. Kulki to nasi agenci. Odbijają się od świateł, śmigają po nachylonych rampach, ale ostatecznie wiecie, jak to się kończy – lądują w finale w tym samym miejscu. Chociaż, co jasno dał już do zrozumienia Herron w pierwszej części, nie wszyscy.

Martwe lwy to opowieść o cykadach. Cykady z rodziny pluskwiaków żyją pod ziemią. Są gatunki, tak zwane cykady wieloletnie, które „czekają” na przepoczwarzenie się nawet 17 lat. Po tym cyklu żyją zaledwie 30 dni. Niedługo. A teraz odnieśmy to do tematu przewodniego drugiej części Slough House. Otóż „cykady” to termin przypisywany uśpionym agentom KGB, którzy osiedlili się w Wielkiej Brytanii. Uśpieni agenci to temat bardzo nośny zarówno w literaturze, jak i w kinie. Choćby pamiętny Mały Nikita (1988, Richard Benjamin) z przedwcześnie zmarłym Riverem Phoenixem, który grał szczęśliwego amerykańskiego nastolatka. Problem w tym, że jego amerykańscy rodzice byli uśpionymi agentami, tkwiącymi w swoich rolach przez 20 lat.

Jeśli ktoś tęskni za szpiegowskimi historiami z charakterem, właśnie je znalazł.

Znacie już więc motyw, a teraz przełóżmy go na Martwe lwy, czyli na poletko, na którym działa Jackson Lamb. Ginie stary agent Jej Królewskiej Mości, który przed śmiercią zostawia jedną wiadomość, skrzętnie ukrytą i odnalezioną później przez Lamba – to słowo „cykady”. To wystarczy. Lamb bardzo nie lubi takich sytuacji. Z jednej strony „cykady” miały być tylko straszakiem, z drugiej nie można tego przecież zbagatelizować. A Lamb pomiędzy nicnierobieniem a odpoczywaniem naprawdę nie ma czasu ani chęci na grzebanie w szafach z trupami. Tyle że którą szafę w Martwych lwach byście nie otworzyli, wypadają z niej kolejne trupy.

Mick Herron wraca z intrygą równie sprytną, co złośliwie zabawną.

To druga część i kolejny przykład prozy szczególnej. Tak dopracowanej językowo, niezmiennie poprzetykanej ukrytym dowcipem. Mick Herron prezentuje wyjątkowo inteligentny, a zarazem nieco złośliwy humor. Mógłby kogoś obrazić bez jawnego obrażania i właśnie na tej zasadzie zbudowany jest tutaj komizm. Autor nie napisze wprost, że ktoś jest obrzydliwą fleją, ale wspomni, że „korzystając z toalety większość moczu skierował do pisuaru” (cytat z pamięci). Za tym jednym zdaniem kryje się jednak znacznie więcej. Wiemy, że Roderick Ho nie tylko jest fleją, ale także rozwydrzonym nastolatkiem zamkniętym w ciele dorosłego człowieka. Na tym polega humorystyczna strona Slough House.

A intryga w Martwych lwach? Już napisałem. Więcej Wam nie potrzeba. Jackson Lamb znowu nie chce, ale musi. Cykady wydają się realnym zagrożeniem, a reszta kulawych koni, podobnie jak w pierwszej części, pędzi niczym wspomniane metalowe kulki. Obijają się o bonusy, wpadają w dziwne miejsca, ale na końcu i tak spotykają się w tej samej dziurze.

Świetna rzecz, choć jednocześnie widzę, że o ile twórcy serialu zaadaptowali pierwszą część dość wiernie na potrzeby telewizji, o tyle tutaj odstępstw jest już więcej. Serial nadal trzymał się głównego i pobocznych wątków, ale zmian nie brakuje. Dotyczą choćby akcji z rosyjskim oligarchą czy wydarzeń w wiosce, do której River został wysłany w celu infiltracji. Polecam.